Twórczość Zapolskiej zwykło się zaliczać do naturalistycznego nurtu dramaturgii Młodej Polski. Główną pasją pisarki było aktorstwo, które uprawiała ze zmiennym powodzeniem przez większą cześć życia. Literaturę traktowała raczej jako dodatkowe źródło dochodów, ale to właśnie ono zapewniło jej miejsce w historii polskiej kultury. Bezsprzecznie najpopularniejszym dramatem Zapolskiej jest "Moralność pani Dulskiej" wydana w 1907 r. Fabuła akt I. Zwykły poranek w domu Dulskich. * Niechlujna go ...

Zygmunt (Napoleon Stanisław Adam Ludwik) Krasiński był poetą, powieściopisarzem i filozofem, tradycyjnie zaliczanym - obok Mickiewicza i Słowackiego - do kanonu "trzech wieszczy". Arystokratyczne pochodzenie wywarło decydujący wpływ na postawę poety, który niezmiernie żywo reagował na epokę wielkich wstrząsów społecznych i kryzys tradycyjnych wartości moralno-obyczajowych, zarysowujący się na przełomie XVIII i XIX wieku. Tęsknota za pięknem wyidealizowanej epoki feudalnej i świadomość nieodw ...

Specyfika polskiego romantyzmu polega na tym, że wobec niewoli ojczyzny - filozofia estetyczna europejskiego romantyzmu splotła się z silną ideologią narodowo-wyzwoleńczą. Gdy w Europie przeminął w Polsce okazał się jednym z najważniejszych przedziałów historii i literatury. Romantyzm stwarzał punkt ideowy dla buntu, konspiracji i powstań, kształtował postawę bojownika o wolność ojczyzny, poruszał problemy społeczne, ważne wobec problemów narodu. W polskim dorobku literatury romantycznej społ ...

Podana na teatrum przed Królem jego Mścią i Królową jej Mścią w Jazdowie nad Warszawą. Dnia 12 stycznia roku pańskiego 1578, na feście u Jego Mści Pana Podkanclerzego Koronnego. "Odprawa" - jako dzieło sztuki dramatyczno-teatralnej - nie jest szczególnie wybitnym osiągnięciem, ale jest pierwszą po polsku napisaną oryginalną tragedią. Temat utworu został zaczerpnięty z legend o wojnie trojańskiej, ale autor nadał wydarzeniom koloryt polski, dlatego też już wsp ...

Najwybitniejsze dzieło polskiego romantyka powstało w Paryżu, a praca nad nim trwała przez około dwa lata i została ukończona w 1834 r. Pomysł "poematu sielskiego" zrodził się zapewne w okresie pobytu Mickiewicza w Wielkopolsce, a jego realizacja szła opornie przede wszystkim ze względu na atmosferę panującą w Paryżu i kłopoty osobiste. O owej atmosferze, od której uciekał w świat "lat dziecinnych", pisze poeta wEpilogu(" O tym że dumać na paryskim bruku, / Przynosząc z miasta uszy pełne stuk ...

Konrad Wallenrod podczas najazdu Krzyżaków na litewską wioskę był świadkiem mordu na swej rodzinie. Tylko ze względu na wiek chłopca udało mu się przeżyć i zamieszkać na zamku zakonników. I gdyby nie pewien litewski wajdelota Litwin w przyszłości mógłby mordować swych rodaków. To właśnie Halban uświadomił Alfowi kim właściwie jest, to on śpiewał mu litewskie pieśni, opowiadał o ojczyźnie. Kilkanaście lat później Walter dał o sobie znać Krzyżakom, niszcząc ich potęgę od środka podstępem i zdra ...

Jan Kochanowski był największym poeta polskiego odrodzenia, stąd tez zwykło nazywać się go "ojcem poezji polskiej". Obdarzony niezwykłym słuchem językowym i talentem poetyckim, stał się sprawcą największego przełomu literackiego w historii polskiego piśmiennictwa, a jego spuścizna literacka na długie wieki stała się niewyczerpanym źródłem inspiracji dla następców. Pieśni pisywał je Kochanowski przez całe życie, począwszy od łacińskich elegii miłosnych, skończywszy na "Trenach". Największy zb ...

Komedia powstała w okresie ożywionej działalności politycznej Niemcewicza. W 1788 r. wybrany został posłem inflandzkim na sejm zwany Wielkim. Szybko dał się poznać jako jeden z najaktywniejszych działaczy stronnictwa patriotycznego. Wygłaszał mowy w sprawie ucisku chłopów, za reprezentacją miast w sejmie, w obronie reform w szkolnictwie wprowadzonych przez Komisję Edukacji Narodowej. Szczególnie mocno zaangażował się w walkę o zniesienie wolnej elekcji i wprowadzenie zasady dziedziczności kor ...

Rozmijanie się marzeń z rzeczywistością, czyli rozczarowanie, w powieści Stefana Żeromskiego pt. "Przedwiośnie" dotyka bardzo mocno i często głównego bohatera - Cezarego Barykę. Wszystkie jego perypetie opisane w książce można uznać za pasmo rozczarowań. Młodość naszego bohatera upływa mu w Baku. Tam też pierwszy raz spotyka się z rewolucją. Sam staje się młodym rewolucjonistą. Nie znając wcześniej tego zjawiska, chętnie przyłącza się do ruchu, działa w nim i wyznaje jego poglądy. Niestety, ...

Rozmijanie się marzeń z rzeczywistością, czyli rozczarowanie, w powieści Stefana Żeromskiego pt. "Przedwiośnie" dotyka bardzo mocno i często głównego bohatera - Cezarego Barykę. Wszystkie jego perypetie opisane w książce można uznać za pasmo rozczarowań. Młodość naszego bohatera upływa mu w Baku. Tam też pierwszy raz spotyka się z rewolucją. Sam staje się młodym rewolucjonistą. Nie znając wcześniej tego zjawiska, chętnie przyłącza się do ruchu, działa w nim i wyznaje jego poglądy. Niestety, ...

W drugiej połowie czerwca 1822 r. ukazał się w Wilnie pierwszy tomik "Poezji" Adama Mickiewicza. Jego trzon główny stanowi cykl wierszy pt. "Ballady i romanse", owoc lat 1819 - 1821. Był to równocześnie pierwszy zbiór poezji romantycznej w Polsce. W otwierającej tom rozprawie "O poezji romantycznej" oraz w balladzie "Romantyczność" wyłożył poeta zasady programowe nowej literatury. Ballada uprawiana była już przez poetów prowansalskich - pieśń taneczna, później odgrywała istotna rolę w średni ...

Kartezjusz w swojej "Rozprawie" próbuje określić miejsce człowieka jako istoty myślącej w świecie, uporządkować prawdy rządzące światem. Utwór dzieli się na 6 części. Każda poświęcona jest innemu zagadnieniu, jednak całość ma wiele cech wspólnych. W swoich rozmyślaniach autor koncentruje się na wartości myśli i rozumu człowieka, jako narzędzia służącego poznaniu. Rozprawa jest dziełem bardzo szczerym i osobistym, co Kartezjusz podkreśla wielokrotnie, starając się unikać uogólnień mogących wp ...

"To, czym jesteśmy dla ludzi jest ważniejsze niż to, czym jesteśmy we własnych oczach". Czy taka postawa Nałkowskiej wobec spraw ludzkich zyskała twoją akceptację? (...) Dlaczego, jak gdyby na przekór własnym zamierzeniom, książce dałem tytuł "Pamiętnik z okresu dojrzewania"? Próżno przyjaciele doradzali mi, abym nie dawał takiego tytułu i strzegł się ...

"Orszuli Kochanowskiej, wdzięcznej, ucieszonej, niepospolitej dziecinie, która cnót wszelkich i dzielności panieńskich początki wielkie pokazawszy, nagle, nieodpowiednie, w niedoszłym wieku swoim, z wielkim a nieznośnym rodziców swych żalem zgasła - Jan Kochanowski, niefortunny ojciec, swojej najmilszej dziewce z łzami napisał. Nie masz Cię, Orszulko moja!" "Treny" to poemat epicedialny, czyli żale pośmiertne. Wśród gatunków funeralnych ("funus" - pogrzeb) poetyka antyczna ...