Fryderyk Chopin
Fryderyk Chopin
Fryderyk Chopin urodził się 1 marca 1810 roku w Żelazowej Woli koło Warszawy w
rodzinie francuskiego imigranta. Jego ojciec był nauczycielem, a matka Justyna
z Krzyżanowskich, zajmowała się domem. Fryderyk od najmłodszych lat przejawiał
niezwykłe uzdolnienia muzyczne, a ponieważ muzyką zajmowała się cała rodzina,
pierwsze fortepianowe próby kompozytorskie sześcioletniego chłopca przyjęto
jako rzecz naturalną. Regularne lekcje gry na fortepianie zaczął pobierać w
wieku lat siedmiu i okazał się tak obiecującym uczniem ,że natychmiast posypały
się zaproszenia na występy od znakomitych rodzin warszawskich. Pierwszy duży
koncert fortepianowy dał w wieku ośmiu lat.
Pierwsza miłość
Mały Frycek nie cieszył się dobrym zdrowiem. Ojciec- w nadziei, że świeże
powietrze wzmocni jego wątły organizm- wysyłał go każdego lata na wieś. To tam
Chopin zetknął się z lokalnym folklorem , którego wpływ znajdujemy w jego
wczesnej twórczości. W wieku szesnastu lat Chopin wstąpił do nowo otwartej
Szkoły Głównej Muzyki w Warszawie. Zetknął się tam z J.Elsnerem, który wcześnie
docenił jego wyjątkowy talent i wysłał go do Wiednia dla poszerzenia horyzontów
muzycznych. Po powrocie do Warszawy, we wrześniu 1829r., Chopin zakochał się w
młodej adeptce śpiewu, Konstancji Gładkowskiej. Romans ten stanowił dla niego
kolejną inspirację- w jego kompozycjach fortepianowych z tego okresu
odnajdujemy fascynację śpiewem oraz zachwyt nad czystością i melodyjnością
głosu ludzkiego. Tymczasem Chopin stał się ulubieńcem salonów warszawskich.
Towarzystwo ujmowała jego uprzejmość i kurtuazja, wyważone poczucie humoru, a
nade wszystko wyjątkowo przystojna postać i blada fizjonomia, naznaczona już
piętnem choroby. Wszystko to razem - wraz z niezwykłymi zdolnościami
fortepianowymi artysty - odpowiadało romantycznym wyobrażeniom o tragicznym
geniuszu skazanym na beznadziejną walkę z przeznaczeniem. Wrażliwa ,impulsywna
osobowość Chopina stanowiła źródło częstych frustracji. Podczas wizyty w
Wiedniu, w 1830r., do pasji doprowadziła go powierzchowność gustów muzycznych
publiczności. Co gorsza, jej preferencje uległy wyraźnej zmianie od ostatniej
wizyty, i występy Chopina nie cieszyły się już takim powodzeniem. W trakcie
całego ośmiomiesięcznego pobytu dał tylko dwa duże koncerty, ale nie to
martwiło go najbardziej. Jako natura wrażliwa i skryta wolał spotkania bardziej
kameralne, występy w prywatnych domach, indywidualne lekcje z uczniami - i nad
ich brakiem bolał najdotkliwiej.
Niepewność uczuć
Wybuch powstania listopadowego w 1830r. Stanowił gwałtowny przełom w życiu
Chopina. Wiadomość o rebelii zastała go w podróży po Europie, a ponieważ powrót
do domu okazał się chwilowo niemożliwy , postanowił udać się do Paryża. Dzięki
poznaniu bankierskiej rodziny Rotschildów zyskał wstęp do świata wielkiej
arystokracji. Jego eleganckie maniery i wrażliwość sprawiły, że i tutaj zyskał
wielką popularność, a dzięki recitalom w najznakomitszych domach paryskich
powodziło mu się całkiem nieźle. Pod względem uczuciowym sprawy wyglądały
znacznie gorzej. W roku 1835, podczas wizyty w Niemczech u dawnych przyjaciół z
Polski, zakochał się w ich szesnastoletniej córce, Marii Wodzińskiej. Matka
stanowczo jednak odmówiła mu ręki jedynaczki, świadoma postępującej,
nieuleczalnej choroby kompozytora. Do Paryża wrócił więc ze złamanym sercem. Tu
nieoczekiwanie otrzymał niedwuznaczną propozycję ze stony jednej z najbardziej
popularnych kobiet francuskiej stolicy, powieściopisarki George Sand. Jej
prawdziwe nazwisko brzmiało Aurore Dudevant, a sławę zawdzięczała licznym
romansom i pogardzie dla opinii tzw. "dobrego towarzystwa". Chopin-przeciwnie -
bardzo dbał o swe dobre imię i w pierwszym odruchu zdecydowanie odrzucił
propozycję gorszącego romansu. Sand nie dała jednak za wygraną i w 1838 r.
Nawiązał się między nimi silny związek uczuciowy. Był to dziwny układ i
stanowił temat licznych plotek w paryskim światku. Ze względu na zły stan
zdrowia kompozytora, zimą George Sand wraz z synem zabierała go na Majorkę
słynącą z łagodnego klimatu. Podczas jednego z wyjazdów Chopin przeszedł ostry
atak gruźlicy. Natychmiast został zorganizowany powrót do Francji, gdzie
artystą zajęli się najlepsi lekarze.Po długim leczeniu Chopin doszedł do
siebie, ale już nigdy nie odzyskał dawnej sprawności; przy wzroście ok. 180 cm
ważył zaledwie 52 kg. George Sand dokładała wszelkich starań, aby jak najdalej
odsunąć widmo nieuchronnej śmierci. Latem zabierała go na wieś , jak wcześniej
czynił to jego ojciec. W letniej posiadłości Nohant Chopin poświęcał ostatki
energii pracy kompozytorskiej. Resztę roku spędzał w Paryżu utrzymując się z
lekcji muzyki. Ta idylla nie mogła jednak trwać wiecznie. Dorastające dzieci
George Sand odnosiły się do Chopina coraz bardziej niechętnie, co nadwyrężało
ich związek. W lipcu 1847 r. Chopin otrzymał od George Sand list pożegnalny.
Zerwanie pogrążyło go w głębokiej depresji. Mimo to postanowił zaangażować się
w jeszcze jeden związek, tym razem z byłą uczennicą, Jane Stirling. Na jej
zaproszenie w kwietniu 1848r. Wybrał się do Anglii, ale wyczerpujący program
koncertów w Londynie ostatecznie zrujnował jego zdrowie. Bliski śmierci
powrócił do Paryża w Chaillot, gdzie zmarł 17 października w wieku zaledwie 39
lat. Ostatnim życzeniem kompozytora było wykonanie na jego pogrzebie Requiem
Mozarta. 30 października wyruszył w ostatnią drogę. Krótkie życie Chopina
naznaczyła choroba , brak powodzenia w miłości i artystyczna frustracja. Rzadki
dar komponowania melodii przepełnionych emocjami i zdolność wydobycia z
fortepianu niemal magicznej skali nastrojów zapewniają jednak Chopenowi miejsce
wśród nieśmiertelnych.
KALENDARIUM
1810:1 marca - narodziny w Żelazowej Woli niedaleko Warszawy
1817:Pierwsza opublikowana kompozycja (Polonez g-moll)
1818:Pierwszy występ publiczny na cel dobroczynny
1825:Wstąpienie do nowo utworzonego konserwatorium warszawskiego
1830:Oficjalny debiut w Warszawie
1831:Powstanie Etiudy c-moll zw. Rewolucyjną, podróż do Paryża
1838:Początek romansu z George Sand
1849:17 października -śmierć w Paryżu
Największe dzieła
Na fortepian i orkiestrę
Koncert nr 1 e-moll op. 11
Koncert nr 2 f-moll op. 21
Wariacje B-dur na temat arii Lŕ ci darem la mano op. 2
Fantazja a-dur na temat polskie op. 13
Rondo ŕ la Krakowiak Op. 14
Andante spianato i Grande Polonaise Brillante Op.21
Sonaty fortepianowe
c-moll Op. 4
b-moll Op.35
h-moll op. 58
Utwory fortepianowe
4 ballady
4 scherza
27 etiud
19 nokturów
25 preludiów
14 walców
10 polonezów
55 mazurków
Impromptus
Fantazja-Impromptu
Bolero
Berceuse
Tarantella
Barkarola
Allegro de concert
Fantazja
Ecossaises
Muzyka kameralna
Trio g-moll Op. 8
Sonata g-moll Op. 65
Introdukcja i Polonez c-dur Op. 3
Pieśni
17 Pieśni polskich ,Op. 74
Sławne cytaty
Nie ma nic wstrętniejszego niż muzyka bez ukrytego znaczenia.
Jakże odpychająca ta George Sand! Czy to aby na pewno kobieta? Skłonny jestem w
to wątpić.
Chopin po pierwszym spotkaniu z George Sand w 1836r.
Pierwszy powiedział, ze umrę; drugi że właśnie wydaję ostatnie tchnienie;
trzeci, że już nie żyje.
Chopin na temat niekompetencji miejscowych lekarzy na Majorce, 1839r.