* nie był ruchem jednolitym ideowo, zawierał przeciwstawne poglądy * program społeczno-gospodarczy propagował ustrój kapitalistyczny * wrogo odniósł się do rewolucji jako do ruchu niszczącego naturalną, ewolucyjną drogę rozwoju społeczeństwa ...

Literatura pozytywistyczna miała być społecznie zaangażowana. Jej twórca to nauczyciel społeczeństwa a pisarstwo to służba publiczna. Orzeszkowa twierdziła, że literatura współczesna nie mówi prawdy o życiu i ludziach, nie zajmuje się żywotnymi sprawami współczesności, obraca się wokół tematów nieaktualnych, nie nadąża za życiem. Literatura i życie społeczne rozwijają się. Orzeszkowa żądała aby pisarz połączył się sercem i myślą z ogółem ludzi. Chciała aby twórca stał się sercem ogółu. Miał t ...

Dylematem moralnym nazywamy sytuację, w której musimy dokonać wyboru pomiędzy kilkoma możliwościami; wybór ten jednak spowoduje rozdarcie wewnętrzne, nie będzie jasny ani oczywisty. Wybranie jednej pociągnie za sobą przymus zrezygnowania z innej, równie wartościowej idei. W wypadku bohaterów Żeromskiego dylematy moralne poszczególnych postaci wynikały z niemożliwości pogodzenia ideałów pozytywistycznych z realiami życia. Chcąc służyć społeczeństwu, doktor Judym rezygnuje z miłości do Joasi; c ...

August Comte W rozprawie "Kurs_filozofii_pozytywnej" sformułował swe główne poglądy: * przedmiotem nauki powinno być rejestrowanie faktów i spostrzeżeń, bowiem godne poznania jest to co sprawdzalne, udowodnione empirycznie * żądał ciągłego weryfikowania wiedzy, żadne twierdzenie nie jest do końca prawdziwe; twierdził, że wiedza jest relatywna * badania naukowe powinny prowadzić do konkretnych wynalazków, wzbogacać ludzkie życie * odrzucenie psychologii Herbert Spencer Dostrzegł an ...

praca_u_podstaw podniesienie poziomu umysłowego i kulturalnego najniższych podstawowych warstw społeczeństwa praca_organiczna praca nad podniesieniem poziomu gospodarczego kraju solidaryzm_społeczny współpraca wszystkich warstw społecznych ze sobą emancypacja_kobiet przygotowanie kobiet do życia i pracy, prawo do nauki asymilacja_Żydów zaborcy dążyli do przeciwstawienia sobie różnych grup etnicznych.. Pozytywiści sprzeciwiali się temu w imię zasad demokracji. kult_filantropii wspie ...

Maria KONOPNICKA, poetka, nowelistka, pisarka dla dzieci, krytyk, publicystka i tłumaczka. Urodziła się 23.05.1842 roku w Suwałkach a zmarła 8. 10.1910 roku we Lwowie. Córka Józefa Wasiłowskiego, prawnika, patrona trybunału cywilnego i Scholastyki z Turskich. We wrześniu 1849 roku rodzina sprowadziła się do Kalisza, gdzie przyszła poetka spędziła dzieciństwo i młodość. W latach 1855 - 1856 uczyła się na pensji sakramentek w Warszawie. Tam poznała Elizę Pawłowską, późniejszą Orzeszkową. W ...

Stefan Żeromski był najgłębiej związany z polską historią, kulturą i całym polskim losem. W swych utworach podejmował najtrudniejsze problemy życia społecznego. Odsłaniał skomplikowany charakter walk narodowowyzwoleńczych i dociekał przyczyn ich klęski. Bohaterowie jego utworów podejmują walkę ze złem dziejącym się na świecie za cenę wyrzeczenia się swego szczęścia osobistego. Przeżywają różne rozterki duchowe i często stają na rozdrożu. Bohaterem takim jest niewątpliwie Tomasz Judym. Poc ...

W pozytywizmie poezja stała się mniej popularna. Pojawiły się gatunki prozatorskie, epickie. Uważano, że są one lepiej zrozumiałe i lepiej mogą służyć agitacji haseł pozytywistycznych. Poezja Adama Asnyka - twórcy z pogranicza romantyzmu i pozytywizmu Adam Asnyk uważany jest za jednego z pierwszych twórców polskich erotyków i liryki miłosnej. Nawiązywał on do Petrarki i jego sonetów. "Do_młodych" Pierwsze wersy i nie tylko są związane z scjentyzmem. Nie wolno jednak zapominać o przeszłośc ...

Justyna Orzelska, bohaterka powieści Nad Niemnem Elizy Orzeszkowej, jest inną postacią niż jej literackie poprzedniczki. Ciekawe kreacje bohaterek literackich to takie, przy których tworzeniu autor odchodzi od schematu „białego" lub „czarnego" i prezentuje je w całej bogatej złożoności i wielowymiarowości. Do pewnego stopnia taką właśnie bohaterką jest Justyna Orzelska. Jedną z najstarszych postaci kobiecych w literaturze jest Antygona z tragedii Sofoklesa, bohaterka sprzed 2,5 t ...

Historia polskiej literatury XIX wieku to plon doświadczeń dwóch największych zrywów narodowo-wyzwoleńczych tej epoki: powstania listopadowego i styczniowego. Wybitnym pisarzom - Kraszewskiemu, Sienkiewiczowi i Prusowi – przyszło tworzyć w bardzo trudnym dla Polski okresie. Na ich oczach rozgrywał się największy dramat narodu: rusyfikacja, zniemczanie, klęska głodu i brak nadziei. Prus nie ma biografii, należy do najgłębiej zakonspirowanych pisarzy, bo nawet oczy jego na portre ...

EUROPA Początek: 1850 r. Koniec: 1890 r. POLSKA Początek: 1864 r. Koniec: 1890 r. ...

Problemy życia wiejskiego były od zawsze opisywane w utworach literackich, ale szczególną uwagę na sytuację mieszkańców wsi zwrócono dopiero w pozytywizmie. Pozytywizm jest to nurt w literaturze, który nastąpił po romantyzmie. Powstał w drugiej połowie XIX wieku. W tym okresie tworzyło wielu znakomitych europejskich pisarzy. Należy wspomnieć chociażby Fiodora Dostojewskiego i jego „Zbrodnię i karę", Honoriusza Balzaca i „Ojca Goriot" czy też Charlesa Dickensa z „Davidem Cop ...

Już w romantyzmie literatura dążyła do roli przewodniczki narodu, a poeta przywódcy. W pozytywizmie też. Ale tu podstawa poezji to rzetelna wiedza, nie natchnienie. Aby pisać trzeba mieć tę wiedzę ponieważ pisarz miał edukować. Literatura miała uczyć. Młodzi studenci Szkoły Głównej to ludzie marzący o karierze pisarskiej. Zaczynali zawsze od dziennikarstwa ponieważ prasę omijała cenzura. W prasie koncentrowało się życie kulturalne. Nowy program ideowy został sformułowany na łamach prasy i ta ...

zabór rosyjski * rozpoczęto bardzo brutalną akcję rusyfikacji (administracja, szkolnictwo) * język rosyjski stał się językiem narodowym * likwidacja polskich szkół i uczelni * terytorium zaboru rosyjskiego - Kraj Nadwiślański - zmiana nazwy, aby nie było mowy o Polsce * dekret uwłaszczeniowy ogłoszony przez Rosjan dla chłopów zabór austryjacki (galicja) * Galicja uzyskała autonomię (częściową niepodległość polityczną) * istniał dla Galicji osobny sejm polski * literatura nie podlegała c ...