Nowatorstwo poezji K. Baudelaire’a i A. Rimbaud. Wykorzystywanie zjawiska synestezji w “Oddzwiękach” i “Samogłoskach”. Motyw poete maudit w poezji francuskiej

Dodał: ~gość
Data dodania: 04 października 2001
Średnia ocen: 4,8
Oceń: (dno)  0     1     2     3     4     5     6  (super)

» Skomentuj prace
» Zgłoś naruszenie regulaminu / plagiat


a)Nowatorstwo poezji K. Baudelaire'a i A. Rimbaud.



o o tomie poetyckim "Kwiaty zła" Baudelaire'a mówi wielki romantyczny poeta
francuski , że przynosi "nowy dreszcz"
o postawa filozoficzna i kształt formalny szokiem dla czytelników
o prowokacyjne prawdy o podłości i zwierzęcości ludzkiej natury brnącej z
chorobliwym upodobaniem w upadek i grzech
o drwiny z uświęconych praktyką społeczną wartości ( religia, Kościół,
moralność, małżeństwo)
o uwielbienie dla erotyki perwersyjnej i "występnej"
o liczne zestawienia ze sobą piękna i odrażającej brzydoty
o / w XXw. lirykę jego określono by mianem trupistycznej (od łac. trupis-
brzydki); mianem trupizmu określamy programowe przedstawianie w literaturze
przejawów brzydoty/
o ujawnione niepokoje i odczucia człowieka doby kryzysu; jego odraza do
nijakiej i pospolitej powszedniości, poczucie bezsensu istnienia, strach
przed śmiercią i równoczesna nią fascynacja; brak oparcia duchowego;
poczucie niemocy wobec zła, tęsknota dowyższych wartości ( dobra, miłości,
sztuki) i masochistyczne nurzanie się w grzechu i upadku; rozdarcie
wewnętrzne


b) Wykorzystanie zjawiska synestezji w "Oddźwiękach" B. i "Samogłoskach" R.


* (zgodność z zasadą analogii zakładającą jedność świata) przekładalność
jednych doznań zmysłowych na inne; kojarzenie ze sobą zjawisk słuchowych,
zapachowych, dotykowych i wzrokowych . Prowadziło to do obrazów
zestawiających ze sobą np. kolory i dźwięki (: "barwne słyszenie", "biała
cisza", "srebrzysty szmer") lub kolory i stany psychiczne ("złota radość",
"hebanowy strach", "purpurowa ekstaza")
* cała natura ukazana jest jako "las symbolów", znaczących sygnałów powszechnej
jedności istnienia: kosmicznego, przyrodniczego i ludzkiego ( "głęboka
jedność"). Jedność ta wyraża się także w odpowiedniości "dźwięków, woni i
kolorów". Sonet ten zawiera więc poetycką wykładnię filozofii epoki
* połączone zostają ze sobą, wedle indywidualnego klucza skojarzeń i
odpowiedników, kształty graficzne liter, ich brzmienia głoskowe i sugerowane
przez te kształty i brzmienia barwy, które "odsyłają" do innych zabarwionych
światłem i kolorem przedmiotów i zjawisk.

___________________________________________________________________________
|SAMOGŁOSKA|KOLOR |CZYM WYRAŻONY |
| | | |
|__________|________|_______________________________________________________|
|A |Czerń |Czarny włochaty gorset lśniących wspaniale much |
| | | |
|__________|________|_______________________________________________________|
|E |Biel |Blask pary, namiotów, lance w lodowej skale, biali |
| | |królowie |
| | | |
|__________|________|_______________________________________________________|
|I |Czerwień|Purpura, krwi struga z ust, warg rozkwity "Kiedy śmieją|
| | |się w gniewie lub pokutniczym szale" |
| | | |
|__________|________|_______________________________________________________|
|U |Zieleń |Cykle, opalowa gra mórz, spokój pastwiska usiany |
| | |zwierzętami |
| | | |
|__________|________|_______________________________________________________|
|O |Błękity |Trąba niebiańska; obszary, gdzie Anioły i Światy prują |
| | |ciszę; Omega, fioletowy promień Jego Oka |
| | | |
|__________|________|_______________________________________________________|







c) Motyw poete maudit w poezji francuskiej.


* Verlaine = najdoskonalsze wcielenie modernistycznego "poety wyklętego"

postępowaniem i naruszeniem norm obyczajowych ( lub wyobrażeń o tzw.
przyzwoitości) prowokuje mieszczańskie środowisko i demonstruje pogardę dla
przyziemnego i spętanego moralnością tłumu





d)"Albatros" K. Baudelaire'a wyrazem dramatu artysty.

w 3 pierwszych strofach opisuje się wspaniałego ptaka, "dalekolotnego"
albatrosa, który schwytany na morzu i postawiony na pokładzie statku razi
niezgrabnością, nieumiejętnością poruszania się po ziemi. Dopiero ostatnia
strofa uwyrażnia sens tego obrazu - to poeta podobny jest do imponującego w
locie, a nieporadnego na ziemi ptaka

























e) Fascynacja rozkładem i przemijaniem piękna w poezji K. Baudelaire'a.


* "Padlina":


Jest to niby wspomnienie spaceru z ukochaną. W trakcie, zdawałoby się
romantycznej przechadzki bohaterowie trafili na zwłoki rozkładającej
się kobiety ("brzuch pełen zgnilizny", "zastępy much", "zadarte
nogi").



* przedstawienie z naturalistyczną dokładnością obrazu padliny
* temat: gnijące zwłoki
* motyw przemijania w postaci kontrastu: młoda para -rozkładające się zwłoki;
przemijanie piękna (nawiązanie do -patrz f)
* bardzo staranna forma wiersza, wręcz kunsztowna, dbałość o dobór środków
stylistycznych. Przypomina "wiersze Parnasistów" pod względem kunsztu
* połączenie wrażeń, odczucia docierają do człowieka przez różne zmysły
* obsesja śmierci i rozkładu
* odkrył dla literatury, że nie ma podziału na tematy piękne i brzydkie







f) F. Villon jako wzór dla XIX-wiecznych poetów francuskich.


* późne średniowiecze
* fascynacja brzydotą i tym co odrażające i okrutne
* pojawiają się brutalne opisy
* prezentacja dokładna i realistyczna
* człowiek dostrzega dwoistość świata ( dobro i zło )
* powaga i podniosły nastrój
* motyw śmierci dowodzi, że człowiek nie jest istota panujacą
* dwa wątki utworu: śmierć i miłość
* ballada średniowieczna







g) Biografia Verlaine'a wyzwaniem dla tradycyjnej obyczajowości

.


* "cygan" o nieustabilizowanym życiu, borykający się z nędzą, a
zarazem okazujący swą obojętność wobec wartości materialnych,
alkoholik i wykolejeniec, przesiadujący z prostytutkami w kawiarniach
i knajpach, bywalec domów publicznych i aresztów policyjnych; przez
jakiś czas pozostawał w wielkiej przyjaźni z Rimbaudem - przyjaźń ta
zakończyła się sprzeczką, w której Verlaine zranił przyjaciela
strzałem z rewolweru; Verlaine zmarł w nędzy i opuszczeniu na dnie
moralnego upadku



* ogłosił wiele wierszy uznawanych jako prowokujące obyczajowo, nawet
pornograficznej





h) Symbolizm jako kierunek artystyczny /poezja, malarstwoQ /. Symbol.

Poprzez symbol można było wyrazić to, co niewyrażalne, ukazać treści wewnętrzne
i to bez konieczności związku miedzy wyglądem symbolu a rzeczą, którą
przedstawia. Tak można było nadać postać lękom, emocji, śmierci.

Metody tej używali w swojej twórczości Ch. Baudelaire i A. Rimbaud, H. Ibsen i
P. Verlaine

Q Podział na "uniwersalistyczny" i "narodowy(*)" symbolizm

Władysław Podkowiński "Szał uniesień"(1893)[o obrazie tym z zachwytem wspomina
bohaterka dramatu Kisielewskiego W sieci , młoda malarka Julia], "Taniec
szkieletów"

Franciszek Siedlecki Tęsknota

Wojciech Weiss "Demon"[ szlochająca bezradnie kobieta i sardonicznie
uśmiechnięty nad kieliszkiem mężczyzna]

*problematyka historyczna i historozoficzna, legendarna przeszłość, miniona
świetność ojczyzny, odwołania do przeszłych walk narodowowyzwoleńczych,
elementy neomesjanizmu, wymowna diagnoza współczesnego marazmu

- Jacek Malczewski "Melancholia" i "Błędne koło"

I) Istota poezji według P. Verlaine'a / "Sztuka poetycka"/.


* manifest nowej poezji

* poezja muzyczna pełna bliższych i odleglejszych skojarzeń, która
nie tyle nazywa przedmioty i stany psychiczne, ile je sugeruje,
przybliża

* wystrzega się dosłowności i tradycyjnej wersyfikacji

* odsłania wieczne tajemnice za pomocą symbolu i maluje odcieniem,
nie wyrazistym kolorem

WIERSZ SYMBOLISTY:



* wiersz wolny
* rezygnacja ze sztywnego schematu wersyfikacyjnego
* wiersz muzyczny, melodyjny
* unikanie prymitywnego rytmu
* unikanie wyszukanych wyrażeń
* brak rymów
* powstaje w porywie natchnienia
* wieloznaczność
* brak wyrazistej puenty, która spłyca





j) "Deszcz jesienny" L. Staffa jako liryk młodopolski (Q ). Muzyczność i
kolorystyka w "Deszczu jesiennym"(Q Q ).


Q Utwór prezentujący pesymistyczne, dekadenckie_nastroje_epoki. Od
razu uderza odbiorcę impresjonistyczny_obraz_świata, który oglądamy
wraz z poetą przez zamazane deszczem szyby. Wiersz składa się z
trzech wizji:



i. - to korowód mar idących pochodem przez ogród, wśród płaczu i zawodzenia
ii. - wspomnienie pogrzebu, niespełnionej miłości, tragedii pożaru i spalonych
dzieci, płaczu ludzkiego
iii. - to obraz diabła płaczącego, który przeszedł przez ogród i dokonał dzieła
zniszczenia, lecz widząc je przeraził się swoim czynem i zapłakał...


Refren zaś odpowiada, że to tylko majaki człowieka patrzącego przez
szyby i przez jesienny, miarowy deszcz.. Jednak skojarzenia tak
typowe dla techniki młodopolskiej, oddają nastrój pesymizmu, smutku i
zniechęcenia.

Q Q refren nasycony jest elementami dźwiękonaśladowczymi ( nasycenie
głoskami szeleszczącymi - s, sz, cz); tonacja szara, mglista,
rozmazana, przygnębiająca



a. Malarstwo impresjonistyczne- cechy, przedstawiciele, dzieła.





______________________________________________________________________
|CECHY |PRZEDSTAWICIELE |DZIEŁA |
| | | |
|___________________________|_____________________|____________________|
|* franc. plein air- otwarta|Władysław Podkowiński|"W ogrodzie" |
|przestrzeń | | |
| |Józef Pankiewicz |"Targ na kwiaty", |
| | |nastrojowe pejzaże |
|* niepowtarzalne, ulotne |Wojciech Weiss |Kazimierza nad Wisłą|
| wrażenie, które można | | |
| utrwalić na płótnie, |Leon Wyczółkowski |"Morskie Oko" |
| podkreślając związek | | |
| światła i barwy | | |
|* mało wyraziste, stonowane| | |
| barwy | | |
|* kontury przedmiotów | | |
| nieostre | | |
|* malowanie techniką | | |
| barwnych punktów | | |
| | | |
|___________________________|_____________________|____________________|






a. Istota poezji impresjonistycznej. Impresjonizm w opisie krajobrazu
tatrzańskiego w wierszach K. Przerwy-Tetmajera i J. Kasprowicza - motywy
tatrzańskie, ruch, dźwięk, światło, barwa, zapach w "Melodii mgieł
nocnych" i cyklu "Krzak dzikiej róży". Symbolika cyklu J. Kasprowicza -
objaśnienie sensu życia.


* cechowała go chęć zatrzymania ulotnych nastrojów i wrażeń
* w poezji prowadziło to do takich prób opisu pejzażu, który by oddawał
chwilowy, subtelny nastrój. W opisie takim nie kształt i kontur przedmiotu
odgrywał największą rolę, ale jego barwa, odbicie i załamanie w nim światła
* poeta mówił tym sposobem do odbiorcy: "Nie wiem jak naprawdę wygląda świat,
przekazuję ci tylko wrażenie uczuciowe, jaki we mnie wywołał"






_____________________________________________________________________________
|CO? |"MELODIA MGIEŁ NOCNYCH" K. |"KRZAK DZIKIEJ RÓŻY" JAN |
| |PRZERWA-TETMAJER |KASPROWICZ |
| | | |
|__________________|___________________________|______________________________|
|MOTYWY TATRZAŃSKIE|Kotlina; limby; potoki; |Skał zwaliska; turnia; |
| |zbocza; |kosodrzewiny; granity; siklawa|
| | |mknie po skale ; stado kozic; |
| | |świstak; limba |
| | | |
|__________________|___________________________|______________________________|
|DŹWIĘK |Szmer potoków; limb szumy |Onomatopeje: świstak gdzieś |
| |powiewne; smrekowy szept |świszcze spod kamienia; |
| |boru; cichy lot nietoperza;|zatopiony w szum krzak dzikiej|
| |uciszony wiatr |róży; w dali echowe słychać |
| | |grania |
| | | |
|__________________|___________________________|______________________________|
|ŚWIATŁO |Gwiazd promienie; spadająca|Światłością stały się granity;|
| |gwiazda; blask księżyca; ť |blaski turnic; słońce w |
| |wszystko_stonowane_i_mało |niebieskim lśni krysztale |
| |wyraziste_dzięki_mgle | |
| | | |
|__________________|___________________________|______________________________|
|BARWA |Przeźroczyste, ulotne |Dominują plamy barwne (pąs |
| |kształty nasycone tęczą |krwawy; plamy szarych złomów; |
| |blasków księżyca; błękitna |wilgotna biel wieczornej rosy)|
| |toń |oraz kolory (niebieski; biel; |
| | |srebrnolity); w seledyn stroją|
| | |się niebiosy; |
| | | |
|__________________|___________________________|______________________________|
|ZAPACH |Kwiatów woń rzeźwa |Ziół zapachniały świeże pęki |
| | | |
|__________________|___________________________|______________________________|
|SYMBOLIKA |xxxxxxxxxxx |Zestawienie krzaku dzikiej |
| | |róży , uczepionego korzeniami |
| | |skąpej gleby, oraz zwalonej |
| | |przez wichry spróchniałej już |
| | |limby (górskiej sosny) |
| | | |
| | | |
| | |* róża- życie, witalność, |
| | | piękno... |
| | |* limba- śmierć, martwota, |
| | | powalona moc |
| | | |
| | | |
| | | ť przypomnienie |
| | | nieuchronnego końca |
| | | czekającego każde |
| | | istnienie |
| | | |
| | | |
|__________________|___________________________|______________________________|






a. Rola Tatr, Zakopanego i folkloru Podhala w kulturze młodopolskiej. Styl
zakopiański. Literackie nawiązania do kultury Podhala.


* Zakopane letnia stolica międzyzaborowa
* Odkryte przez lekarza Tytusa Chałubińskiego jako mające wielkie walory
klimatyczne i lecznicze
* Rozpropagowane przez Stanisława Witkiewicza ( ojca Witkacego ). Osiedlił się
w zakopanem w 1890 i zafascynowany Tatrami i Podhalem swoje pasje artystyczne
(malarstwo, architektura, literatura) poświęcił głoszeniu "idei
tatrzańskiej". Wydał cykle opowiadań i reportarzy tatrzańskich Na przełęczy i
Z Tatr , stworzył architektoniczny styl_zakopiański, [drewniane; podmurówka z
kamienia; kryte gontem; spazdiste dachy]( np. willa "Pod Jedlami") odwołujący
się do charakterystycznych cech budownictwa góralskiego

* Krajobraz Tatr pojawił się jako niezwykle częsty motyw w poezji młodopolskiej
( u Kasprowicza, Tetmajera, Franciszka Nowickiego, Tadeusza Micińskiego) i
prozie okresu ( u Żeromskiego, w powieściach Micińskiego, w gawędach
Tetmajera z cyklu Na Skalnym Podhalu


Box reklamowy - zainteresowany?
Dodaj ściąge »

Komentarze

Nie ma jeszcze żadnych komentarzy. Twój może być pierwszy!
Użytkownik publikuje komentarze i opinie wyłącznie na własną odpowiedzialność. Właściciel Serwisu nie ponosi odpowiedzialności za treści zamieszczane przez użytkowników na łamach Serwisu.
Czas generowania strony: 0.0032 sekund.