Satyra

Dodał: ~gość
Data dodania: 25 stycznia 2001
Średnia ocen: 3,1
Oceń: (dno)  0     1     2     3     4     5     6  (super)

» Skomentuj prace
» Zgłoś naruszenie regulaminu / plagiat




Satyra -



Bardzo stary gatunek literacki, który korzenie ma w twórczości starożytnego
poety Horacjusza.. Gatunek ten ośmiesza lub piętnuje ukazywane w nim zjawiska,
np. wady ludzi, obyczaje, charaktery itp. Satyra nie musi ukazywać sposobu
napraw "lekarstwa" na ośmieszane wady. Jest ona po to by negować i pouczać.
Czytelnik jest zmuszony do własnych ocen i interpretacji, które autor może
dyskretnie sugerować.

W śród satyr wyróżniamy:



# Satyry społeczno obyczajowe, o swobodnym, gawędziarskim charakterze,
przesyconą lirycznym humorem, a nawet stoicką postawą dystansu wobec
świata.
# satyry polityczne (np. przeciw osobom znanym, publicznym)
# satyry literackie (przeciw szablonom i konwencjom literackim).




Można satyry podzielić również ze względu na sposób
przedstawiania treści:





1. Monolog - bezpośrednia wypowiedź np. Świat zepsuty.

2. Monolog skierowany do kogoś, wzięty w cudzysłów (autor jest
zdystansowany wobec wypowiedzi) np. Do króla.

3. Satyra dialogowa - np. Pijaństwo.









____________________________________________________________________________
|Satyra |Bajka |
| | |
|______________________________________|_____________________________________|
|utwór zazwyczaj dłuższy |krótki utwór |
| | |
|______________________________________|_____________________________________|
|może pouczać, ale w większości nie |zawiera praktyczne pouczenie |
|poucza | |
| | |
|______________________________________|_____________________________________|
|przedstawienie realnej rzeczywistości.|parabola - przedstawiony obrazek jest|
|Brak paraboli |pretekstem do wywnioskowania morału |
| | |
|______________________________________|_____________________________________|
|sądy o świecie |sądy o świecie |
| | |
|______________________________________|_____________________________________|
|zmusza do zastanowienia, aby poprawić |naprawianie obyczajów |
|dane postępowanie | |
| | |
|______________________________________|_____________________________________|







Żona Modna

Rozrzutna dama, goniąca za modą, kapryśna, wymagająca, doprowadza swojego
małżonka do ruiny finansowej i rozstroju nerwowego. Krasicki skrytykował tu
zjawisko znamienne dla życia w XVIII - wiecznej Polsce: kult wszystkiego co
obce, zwłaszcza francuskich nowinek. Owe wpływy zachodnie były bardzo
powieszchowne, nie dotyczyły życia intelektualnego. Choć we Francji trwał "wiek
filozofów" i powstało dzieło encyklopedystów, polskie damy i kawalerowie
interesowali się tylko modnym kształtem kapelusza. Żona modna pragnie żyć tak
jak bohater sentymentalnych romansów, nie obchodzi jej, że fontanny, marmury
itp. Przekraczają możliwości finansowe jej małżonka. Jest ona żałośnie
powieszchowna, w sposób groteskowy próbuje naśladować styl życia wyższych sfer,
znany jej tylko z wydumanych romansów.







Pijaństwo

Utwór napisany jest w formie dialogu prowadzonego przez dwóch szlachciców.
Jeden z nich opisuje libację, w której brał udział. Na początku wypito kilka
kieliszków wódki. Potem wszyscy zasiedli do obiadu, podczas którego toczyła się
rozmowa na temat pijatyk - zostały one zdecydowanie potępione, jednak po
posiłku padła propozycja aby dla zdrowia napić się trochę wina. W miarę
opróżniania się kolejnych butelek, w biesiadników wstępował coraz bardziej
bojowy duch, który początkowo znajdował ujście w gorącej dyskusji na tematy
polityczne i społeczne. Burzliwa dysputa przerodziła się w bójkę, w ktorej
ucierpiał sam gospodarz. Owa Rozkmina wywołuje w nim pewne refleksje:


* pijaństwo jest obrzydliwe i niezdrowe.
* wynikają z niego zawady, grubiaństwo, nudności i guzy.
* pijacy to zwierzęta.
* jednak zwierzęta są rozsądniejsze, gdyż ni piją alkoholu
* pochwala trzeźwość, dzięki której jest się zdrowym, wesołym, wolnym i lepiej
się myśli.

Jednak refleksyjna rozmowa kończy się, gdy jeden z rozmówców idzie napić się
wódki.

Autor potępia w tym utworze przede wszystkimźle pojętą przez Polaków
gościnność, która jest przez nich rozumiana jako wspólne pijaństwo, ale
wyszydza też inną cechę: bojowego ducha szlachty, który rodzi się przy
kieliszku i tam też ginie, nie wykraczając poza biesiadną salę.



Świat zepsuty

Skrytykowany jest tutaj upadek obyczajów. Satyra skomponowana jest na zasadzie
kontrastu. Zestawiony zostaje obraz przodków, którzy starali się zachować i
rozwijać cnotę oraz wszelkie pozytywne cechy, z obrazem współczesnego
pokolenia, które porzuciło drogę cnoty i prawości charakteru, pogrążając się w:


* kłamstwie
* bezbożności
* rozpuście
* chciwości
* nienawiści.
* niestatku
* rozwiązłości
* jawnej kradzieży
* obłudzie
* przewrotności

Powodem podstawowym owego zepsucia obyczajów jest - wg podmiotu lirycznego -
"jawnego sprośnośćniedowiarstwa", które szerzy się bez przeszkód w całym
społeczeństwie. Podmiot liryczny dochodzi do wniosku, iż złe obyczaje
doprowadziły do upadku nawet tak wielką potęgę jak Cesarstwo Rzymskie. Pod
koniec następuje smutna refleksja, dotycząca sytuacji Polski po pierwszym
rozbiorze, do którego doprowadziło rozpasanie obywateli i pogarda dla cnót.
Samo zakończenie zachęca jednak do zachowania nadziei oraz do zmagania z
nieprzychylną rzeczywistością i powrotu do dawnych obyczajów.







Do króla

Ironia:

Króla krytykuje szlachcic, sejmowy krzykacz a nie poeta. Szlachcic w krytyce
skierowanej do króla nieświadomie krytykuje sam siebie i swoje wady.

Król:



o pochodzi ze szlachty, a nie z królewskiego rodu
o młody
o łagodny
o przyjacielski
o uczony, dba o kulturę i naukę
o dobry




Szlachta:





o ciasnota poglądów
o gadulstwo
o bezmyślność
o wieczna skłonność do wytykania wad
o nie chce słuchać króla bo jest im równy stanem
o krótkowzroczna
o zawistna






Polaków portret własny


* Bezkrytyczne przejmowanie obyczajów innych państwa, zwłaszcza Francji.
Kosmopolityzm
* Rozrzutność nie dająca korzyści duchowych, materialnych i kulturowych
* Pijacy
* Młodzi stracili cnotę
* Bezmyślni
* Obłudni
* Dumni
* Krótkowzroczni
* bezbożni
* skłoni do bitki i do wypitki
* Nie martwią się o Polskę
* Kłótliwi
* Pyszni

Box reklamowy - zainteresowany?
Dodaj ściąge »

Komentarze

Jaaaa... 09 września 2009, z IP: 77.113.189.162     Zgłoś komentarz do skasowania
Prosze o definicje satyra dialogowa z gory dziekuje
Użytkownik publikuje komentarze i opinie wyłącznie na własną odpowiedzialność. Właściciel Serwisu nie ponosi odpowiedzialności za treści zamieszczane przez użytkowników na łamach Serwisu.
Czas generowania strony: 0.0026 sekund.