Człowiek renesansu i jego sprawy

Dodał: ~gość
Data dodania: 27 kwietnia 2001
Średnia ocen: 3,8
Oceń: (dno)  0     1     2     3     4     5     6  (super)

» Skomentuj prace
» Zgłoś naruszenie regulaminu / plagiat


WZORCE OSOBOWE OKRESU ODRODZENIA

"ŻYWOT CZŁOWIEKA POCZCIWEGO"MIKOŁAJ REJ

Jest to utwór parenetyczny czyli propagujący pewien typ osobowości, który ma
być wzorem cnót dla czytelników współczesnych autorowi. W tym przypadku ideałem
jest szlachcic, właściciel dóbr ziemskich, wiodący prawy i spokojny tryb życia.
Rej podaje wiele pouczeń jak wychowywać młodego człowieka. Autor kładzie nacisk
na wiek dojrzały. Według niego szlachectwo to nie tylko powód do chwały i
wyróżnienie, ale obowiązek, który nakłada człowiekowi herb , powinność wobec
ojczyzny i szereg cnót. Rej pokazuje to prezentując też scenki negatywne.
Wyśmiewa naśladowców obcej mody, pretensjonalność i snobizm szlachciców
zapatrzonych na inne kraje. Proponuje on szlachcicowi spokojny tryb życia w
posiadłości wiejskiej, korzystanie z wszelkich dóbr, jakie przynoszą kolejne
pory roku (zbiór owoców jesienią, rybołóstwo, a zimą polowania...). Rej nie
stroni od analizowania kwestii życia człowieka (dobór małżonków, praca,
rozrywka, obowiązki obywatelskie). Poczciwy ziemianin prowadzi pogodny tryb
życia, nie boi się starości ani śmierci. [stoicyzm - spokój, umiar, cnotliwe
życie w zgodzie z naturą i rozumem, rozplanowanie bez zbytnich namiętności]
[epikureizm: nie zakazuje on pełnego korzystania z dóbr natury i wsi, namawia
do czerpania rozrywek, przyjemności wynikające z życia zapobiegliwego i
gospodarnego człowieka poczciwego.

* KSIĘGA I


Opowiada o młodości, kładzie nacisk na wychowanie, moralność i obyczajowość.
Nie mówi o nauce. Zabawy, ćwiczenia cielesne. Po dzieciństwie może znaleźć się
na możnym dworze (uczyć się) lub iść do wojska będzie ono go uczyło
pożytecznych zachowań (oszczędność, rzemiosło rycerskie, cierpliwość, pokora
wobec niewygodności, życie towarzyskie). Następnie powinien wrócić do domu,
ożenić się i wieść życie rodzinne.

* KSIĘGA II


Szlachcic powinien być cnotliwy. Szlachectwo bowiem zależy od życia, a nie od
urodzenia. Nie należy być pysznym, egoistycznym i trzeba dbać o wartości
moralne. Na wszystko jest czas i miejsce. Życie ma być zgodne z rytmem natury.
Natura wyznacza kolejność prac gospodarczych. Kontakt z naturą doskonali
estetyczność i moralność.

* KSIĘGA III


Suma rozważań nad dostojeństwem, powagą wieku starczego. który otoczony jest
czcią, szacunkiem, miłością, jest autorytetem i doradcą.

IDEAŁY ŻYCIOWE KOCHANOWSKIEGO WYRAŻONE W JEGO FRASZKACH I PIEŚNIACH

"Stateczny_umysł..."

Przestrzega przed popadaniem w skrajność, dystans przed szczęściem i
nieszczęściem. Należy cieszy się życiem i nie myśleć o śmierci, która dopadnie
każdego. Należy spędzać dni wesoło i pogodnie. Człowiek powinien pozostawić coś
po sobie potomnym. Jest to antyczny stosunek do życia.

"Patrzaj_jako_śnieg_po_górach_się_bieli..."

Refleksja nad przemijającym życiem. Nie należy poddawać się losowi,
przeciwstawić się nieszczęściu. Jeśli człowiek sam sobie pomaga to Bóg go
chroni. Ukazanie nie trwałości ludzkich dokonań i życia. Należy pogodnie,
śmiało i z wiarą w dobro iść przez życie. Doceniać w jego wartości.

"Nie_wierz_fortunie..."

Ostrzeżenie o zmienności losu. W jednej chwili można stracić wszystko.
Przestroga przed fałszywymi przyjaciółmi, których obchodzą pieniądze
przyjaciela. Krytyka ludzi pieszczących się z bogactwem. Największym skarbem
jest cnota, która nie zależy od losu. Uznawanie wartości życia, dobroci,
mądrości, szlachetności.

"Nie_porzucaj_nadzieje..."

Ukazanie chwiejności i nie stabilności losu. Nie należy się jednak poddawać, bo
kieruje nami Bóg i Fortuna. Należy mieć nadzieję na lepsze jutro, cieszyć się
życiem - afirmacja życia. Los jest zmienny, można wszystko stracić lub wszystko
zyskać. Przemija to co dobre i to co złe. Umiar we wszystkim. Rozumnie i
pokornie przyjmować to co jest nam przeznaczone.

"Miło_szaleć,_kiedy_czas_po_temu..."

Należy korzystać z życia, wolną chwilę przeznaczyć na zabawę, ale należy
zachować umiar, bo nie zawsze jest na to odpowiedni czas i miejsce. Uznaje
wartość jedzenia, picia i tańca. Nawołuje do zabawy, cieszenia się życiem, do
zapomnienia o różnicach stanowych. Należy poświęcić się całkowicie zabawie.
Człowiek jest panem chwili, a o przyszłości decyduje Bóg. Radość z życia. Przy
zabawie należy zapomnieć o waśniach i sporach.

"O_żywocie_ludzkim"

Fraszka ta mówi o przemijalności ludzkiego istnienia i ludzkich spraw. Treść
nawiązuje do filozofii stoickiej. Daremność walki z Fortuną z ludzkim losem.
Nieubłagalne przemijanie życia jest nieodłączną cechą ludzkiej egzystencji.

"Na_lipę"

Ukazana jest tu zaduma nad urokami świata i piękna przyrody, pochwała
odpoczynku na łonie natury. Arkadyjska natura dostarcza człowiekowi różnych
pożytków. Daje ludziom ukojenie, beztroskie bytowanie i szczęście.

"Do_gór_i_lasów"

Znajdujemy tu humanistyczną akceptację życia i świata oraz pochwałę Carpe diem.
"Dalej co będzie? Srebrne w głowie nici, a ja z tym trzymam, to co w czas
uchwyci.

"O_doktorze_hiszpanie"

Omówione - biesiady

"O_miłości"

Ukazuje on potęgę miłości. Miłość jako uczucie nadające sens ludzkiemu życiu.
Oraz miłość jako flirt, gra miłosna, pełna renesansowego humoru i radości
życia.

"Ku_muzom"

Pragnie przetrwać w pamięci potomnych.

POETA DOCTUS W TWÓRCZOŚCI K.JANICKIEGO I J.KOCHANOWSKIEGO

Klemens Janicki był mecenasem i finansistą. Nie czerpał z tego korzyści. W
"Elegii o sobie samym do potomności" ukazuje on swoją biografię. Wspomina
ludzi, nauczycieli, ojca, lekarza, poetów starożytnych, Zygmunta Starego, Atenę
i Piotra Kmitę. Jest wdzięczny za pomoc, szanuje ich, odnosi się do nich z
ufnością i ciepłem. Są jego dobroczyńcami. Szanował siebie i był świadom
swojego talentu. Widzimy tu typową postawę renesansowych twórców. Szacunek do
siebie jako człowieka, do własnego talentu, poczucie indywidualności i mocy
twórczej

* humanista - artysta
* głód wiedzy
* satysfakcja i radość z nauki
* otacza czcią dokonania artystyczne antyku.
* szanuje innych ludzi
* oddaje cześć istocie ludzkiej
* wierzy w moc twórczą
* poczucie własnej indywidualności, dba o nią, rozwija swój talent i osobowość


IDEAŁ DWORZANINA W UTWORZE Ł. GÓRNICKIEGO

Górnicki napisał "Dworzanina_Polskiego". Cechami, które powinny charakteryzować
dworzanina są:


* ogłada i kultura
* szlachcic z poszanowaniem dla szlachectwa
* wykształcony
* znawca sztuki (muzyki)
* wytworne maniery (wdzięk, usłużność)
* piękno wymowy (szacunek dla ojczystego języka)
* znajomość i kultywacja obyczajów narodu
* nie może naśladować obcych wzorców kulturowych i obyczajowych


ŚWIAT PRZEŻYĆ OSOBISTYCH JAKO TEMAT LITERACKI

W utworach renesansowych występuje bezpośrednia apostrofa do Boga. Bóg jest
dobry, wszechobecny. Kościół jest znakiem obecności Boga w całej naturze. Jest
nieśmiertelny. Człowiek musi mu dziękować i czcić go za dobrodziejstwa.

"Czego_chcesz_od_nas_Panie..."

Synonimem Boga jest wszystko co on stworzył i ciągle tworzy. Świat jest
harmonijny i zgodny tak jak potężny jest Bóg. Obserwując naturę człowiek
stwierdza jej doskonałość czyli doskonałość Boga. Pieśń ta jest pochwałą
harmonijnego świata. Potęga Boga polega na tym iż Ten stworzył świat. Bóg jest
artystą i doskonałym konstruktorem. Hołd naturze, a przez to Bogu. Człowiek nie
boi się Boga, tylko wyraża wdzięczność za to co Bóg stworzył.

"Modlitwa_o_deszcz"

Człowiek modlący się do Boga, może oczekiwać spełnienia swoich pragnień.

"Psałterz_Dawidów"

Jest to przekład głównych myśli, które zawierają psalmy. Przekład poetycki.
Jest to najdoskonalszy wytwór poezji lirycznej Kochanowskiego.

Box reklamowy - zainteresowany?
Dodaj ściąge »

Komentarze

eni 01 marca 2010, z IP: 77.253.249.101     Zgłoś komentarz do skasowania
świetnie wypracowany artykuł,tego właśnie szukałam!!!!!
Użytkownik publikuje komentarze i opinie wyłącznie na własną odpowiedzialność. Właściciel Serwisu nie ponosi odpowiedzialności za treści zamieszczane przez użytkowników na łamach Serwisu.
Czas generowania strony: 0.018 sekund.